Jak ułożyć rurę preizolowaną do garażu, nie uszkadzając uziomu i instalacji odgromowej
Rurę grzewczą do drugiego budynku prowadzi się w wykopie jako rurę preizolowaną, czyli rurę przewodową w fabrycznej izolacji z pianki i płaszczu ochronnym, ułożoną na podsypce z piasku i połączoną złączkami przewidzianymi przez producenta systemu. Przed kopaniem trzeba ustalić przebieg innych instalacji w gruncie, przede wszystkim uziomu, kabli i przyłączy, a w miejscu wejścia do budynków wykonać szczelne przejścia przez ściany.
Taki odcinek pozwala ogrzać garaż, warsztat, pracownię albo domek gościnny z jednego źródła ciepła w domu, bez stawiania drugiego kotła lub pompy ciepła. Jest to jednak instalacja, której po zasypaniu nie da się łatwo poprawić, dlatego kilka decyzji warto podjąć przed pierwszym ruchem łopaty.
Jaką rurę wybrać
Do zasilania małych budynków na działce stosuje się najczęściej giętkie rury preizolowane z rurą przewodową z polietylenu sieciowanego. Są dostarczane w zwojach, więc na typowej długości kilkunastu lub kilkudziesięciu metrów obywa się bez połączeń w gruncie. Występują w wersji pojedynczej, z jedną rurą w izolacji, oraz w wersji podwójnej, w której zasilanie i powrót biegną we wspólnym płaszczu. Wersja podwójna jest prostsza w układaniu, a pojedyncze rury lepiej sprawdzają się przy większych średnicach.
Na sieciach ciepłowniczych i przy wyższych temperaturach stosuje się rury stalowe preizolowane w sztywnej izolacji z pianki poliuretanowej i płaszczu z polietylenu. Wymagają one spawania i izolowania złączy na miejscu, dlatego przy domowych odcinkach wybiera się je rzadziej, zwykle wtedy, gdy przesył ma obsługiwać większą moc lub wysoką temperaturę wody.
Średnicę rury przewodowej dobiera się do mocy, jaką trzeba przesłać, i do dopuszczalnych oporów przepływu. Projektant lub instalator liczy zapotrzebowanie na ciepło drugiego budynku, przyjmuje różnicę temperatur zasilania i powrotu, a z tego wynika przepływ i średnica. Za mała rura oznacza głośną pracę i słabo grzejące grzejniki, za duża niepotrzebny koszt i większe straty ciepła. Grubość izolacji ma znaczenie przede wszystkim przy całorocznej pracy, na przykład gdy w drugim budynku jest też ciepła woda użytkowa.
Wykop, połączenia i wejście do budynku
Rurę układa się zwykle na głębokości około 60-100 cm, na kilkunastocentymetrowej warstwie piasku bez kamieni, i zasypuje najpierw piaskiem, a potem gruntem rodzimym. Kilkadziesiąt centymetrów nad rurą warto rozłożyć taśmę ostrzegawczą. Trzeba pilnować minimalnego promienia gięcia podanego przez producenta, bo zbyt ostro wygięta rura może się załamać w izolacji, a tego nie widać z zewnątrz.
Najpewniejsza jest trasa bez połączeń w gruncie. Jeśli jednak zwój jest za krótki albo trasa ma odgałęzienie, stosuje się złączki do rur przewodowych i zestawy do izolowania złącza, na przykład mufy termokurczliwe lub obudowy wypełniane pianką. Do takich prac używa się systemowych elementów, bo złączki do instalacji grzewczych w gruncie muszą wytrzymać temperaturę wody, ciśnienie i ruchy rury przez wiele lat, bez dostępu do kontroli. Każde połączenie w ziemi zaznacz na szkicu z wymiarami od stałych punktów, na przykład narożników budynków.
- Przejście przez ścianę fundamentową wykonuj w tulei ochronnej z pierścieniem uszczelniającym, żeby woda gruntowa nie dostawała się do budynku.
- Końce izolacji wewnątrz budynku zabezpiecz kapturkami, bo pianka nasiąka wodą od strony czoła.
- Przed zasypaniem wykonaj próbę ciśnieniową odcinka i zrób zdjęcia trasy z miarą.
- W drugim budynku przewidź odpowietrzenie i zawory odcinające, żeby móc odłączyć odcinek bez spuszczania wody z całej instalacji.
- Jeśli budynek ma być czasem nieogrzewany zimą, zaplanuj zabezpieczenie przed zamarznięciem: płyn niskokrzepnący w osobnym obiegu z wymiennikiem albo stałą minimalną temperaturę.
Kolizje z uziomem i instalacją odgromową
Wokół wielu domów w gruncie leży uziom otokowy, czyli taśma lub pręt stalowy ułożony wzdłuż fundamentów, a do niego dochodzą przewody odprowadzające instalacji odgromowej z dachu. Wykop pod rurę grzewczą biegnący od ściany domu często przecina ten uziom. Przerwanie taśmy łopatą lub koparką pogarsza skuteczność uziemienia i bywa zauważone dopiero przy okresowych pomiarach.
Na ścianie budynku, zwykle na wysokości kilkudziesięciu centymetrów nad terenem lub w puszce przy gruncie, znajduje się złącze kontrolne instalacji odgromowej. Łączy ono przewód odprowadzający z dachu z przewodem uziemiającym w gruncie i pozwala je rozłączyć do pomiaru rezystancji uziemienia. Złącza kontrolne wskazują, gdzie mniej więcej biegnie uziom, dlatego przed wykopem warto przejść wokół budynku i zaznaczyć ich położenie. W pobliżu złącza kop ręcznie.
Jeżeli trasa rury musi przeciąć uziom, nie wolno go przecinać ani przesuwać na własną rękę. Rurę przeprowadza się pod lub nad taśmą, zachowując odstęp, a gdy uziom został uszkodzony, połączenie naprawia elektryk i wykonuje pomiar. Złącza kontrolnego nie można też zasypać ani zakryć ociepleniem lub tarasem, bo musi pozostać dostępne do pomiarów okresowych.
Przy okazji warto sprawdzić, czy w pobliżu nie biegną kable zasilające, przewody do oświetlenia ogrodu czy przyłącze wody. Rurę grzewczą dobrze jest prowadzić w pewnej odległości od rury wodociągowej, żeby woda pitna nie nagrzewała się latem i zimą, gdy przez instalację płynie ciepło.
Najczęstsze pytania
Jak duże są straty ciepła na rurze preizolowanej
Zależą od średnicy, grubości izolacji, długości trasy i temperatury wody. Producenci podają je w kartach katalogowych w watach na metr, co pozwala policzyć straty dla konkretnej trasy.
Jak głęboko trzeba zakopać rurę preizolowaną
Rura nie musi leżeć poniżej strefy przemarzania, bo chroni ją izolacja i krążąca woda. Najczęściej układa się ją na głębokości około 60-100 cm, zgodnie z zaleceniami producenta i obciążeniem terenu.
Jak sprawdzić, czy wykop nie uszkodził uziomu
Po zakończeniu prac elektryk może zmierzyć rezystancję uziemienia, rozłączając złącze kontrolne. Wynik porównuje się z poprzednim protokołem pomiarów.
Przeczytaj także
Co zrobić gdy grzejnik w salonie nie odpowiada na regulację zaworu termostatycznego po sezonie
Ogrzewanie i pompy ciepłaWiosna za pasem, a twoje grzejniki nie reagują na regulację…
Czytanie: 7 min
Ogrzewanie podłogowe montaż i dobór elementów krok po kroku
Ogrzewanie i pompy ciepłaOgrzewanie podłogowe to jeden z najpopularniejszych systemów…
Czytanie: 6 min
Dlaczego grzejnik łazienkowy jest zimny na górze mimo że dolna część grzeje normalnie
Ogrzewanie i pompy ciepłaGrzejnik, który grzeje nierównomiernie, to wyzwanie szczególnie uciążliwe w chłodniejsze dni…
Czytanie: 5 min