Co zrobić gdy woda przelewa się przez rynnę podczas ulewy

Woda wylewająca się bokiem rynny podczas ulewy to widok, który łatwo zbagatelizować, bo po deszczu wszystko wygląda normalnie. Tymczasem kaskada z dachu moczy elewację, podmywa opaskę wokół domu, zalewa okienka piwniczne i wybija dziury w trawniku. Przyczyn jest kilka i nie zawsze chodzi o zapchaną rynnę. Czasem winny jest zbyt mały przekrój, źle ustawiony spadek albo za mało rur spustowych.

Poniżej opisujemy, jak krok po kroku znaleźć przyczynę przelewania się rynny i jak ją usunąć.

Sprawdź, gdzie dokładnie woda się przelewa

Najlepiej obserwować rynny w czasie intensywnego deszczu, bo wtedy widać, w którym miejscu woda wychodzi poza krawędź. To podpowiada przyczynę:

• przelewanie tuż przy leju spustowym - zatkany lej, kosz lub rura spustowa,
• przelewanie na końcu rynny daleko od leja - brak spadku albo spadek w złą stronę,
• przelewanie w narożnikach - woda z dwóch połaci zbiega się w jednym miejscu, a rynna nie nadąża,
• woda spływa za rynnę po ścianie - rynna zamontowana za nisko lub za daleko od krawędzi dachu, brak pasa nadrynnowego,
• przelewanie na całej długości - zbyt mały przekrój rynny lub za mało rur spustowych.

Przyczyna 1: liście, igliwie i osady

To najczęstszy powód, zwłaszcza jesienią i w domach otoczonych drzewami. Liście zbierają się w rynnie, tworzą zator przy leju, a z czasem zatykają kolano lub rurę spustową. Wystarczy niewielka warstwa mułu, żeby rynna zaczęła przelewać przy większym opadzie.

Co zrobić:

1. Oczyść rynny ręcznie lub łopatką, pracując z bezpiecznej drabiny z zabezpieczeniem przed przesunięciem.
2. Przepłucz rynny wodą z węża i sprawdź, czy woda swobodnie spływa do leja.
3. Jeśli woda w leju stoi, przeczyść rurę spustową od dołu przez czyszczak lub od góry giętką sprężyną.
4. Zamontuj kosze w lejach oraz siatki lub szczotki ochronne w rynnach, które ograniczają wpadanie liści.

Czyszczenie warto wykonywać co najmniej dwa razy w roku: późną jesienią, po opadnięciu liści, i wiosną. Przy rurze spustowej, z której cieknie woda także bez deszczu, sprawdź przyczynę opisaną w tekście dlaczego z rury spustowej wycieka woda nawet bez opadów.

Przyczyna 2: zły spadek rynny

Rynna powinna mieć niewielki spadek w kierunku leja, zwykle około 2-5 mm na metr bieżący. Z czasem haki mogą się odkształcić pod ciężarem śniegu, a rynna zaczyna opadać w złą stronę lub tworzy "brzuch", w którym stoi woda. Wtedy przelewa się w najniższym punkcie, który nie jest lejem.

Spadek łatwo sprawdzić, wlewając wiadro wody na najwyżej położony koniec rynny i obserwując, gdzie się zatrzymuje. Korekta polega na przegięciu lub przestawieniu haków. Przy rynnach z tworzywa haki często mają regulację, przy stalowych trzeba je delikatnie przeginać specjalnym narzędziem. Przy montażu nowych haków ich rozstaw zwykle nie przekracza kilkudziesięciu centymetrów, zgodnie z instrukcją systemu.

Przyczyna 3: za mała rynna lub za mało rur spustowych

Jeśli rynny są czyste, mają prawidłowy spadek, a i tak przelewają przy każdej ulewie, problem leży w wydajności systemu. Przekrój rynny i liczbę rur spustowych dobiera się do efektywnej powierzchni dachu, czyli powierzchni połaci z uwzględnieniem jej nachylenia. Orientacyjnie:

Efektywna powierzchnia dachu odprowadzana do jednej rury	Typowy system (rynna / rura spustowa)
do ok. 60-80 m²	100 mm / 75 mm
do ok. 100-130 m²	125 mm / 90 mm
do ok. 180-200 m²	150 mm / 110 mm

To wartości orientacyjne, a dokładne tabele podają producenci systemów rynnowych. Rozwiązania problemu są dwa: dodanie kolejnej rury spustowej w środku długiej rynny, co skraca drogę wody i dzieli powierzchnię odwadnianą, albo wymiana systemu na większy. Dodanie leja jest zwykle tańsze. Wybór rynien, rur spustowych i akcesoriów znajdziesz w kategorii rynny i rury spustowe z tworzywa.

Przyczyna 4: woda z dachu przelatuje nad rynną

Przy bardzo stromych dachach i intensywnym deszczu woda spływa z połaci z dużą prędkością i może przeskakiwać nad zewnętrzną krawędzią rynny. Podobnie dzieje się, gdy rynna jest zamontowana zbyt nisko względem krawędzi pokrycia. Pomaga przesunięcie rynny tak, by krawędź dachu znajdowała się mniej więcej nad jej środkiem, oraz zastosowanie rynny o większej szerokości lub listwy przeciwbryzgowej w narożnikach koszy dachowych.

Zima, lód i śnieg w rynnach

Przelewanie zdarza się także zimą, podczas odwilży. Śnieg topniejący na dachu spływa do rynny, która jest zatkana lodem, a woda szuka drogi przez krawędź i tworzy sople. Lód w rurze spustowej może też rozsadzić jej ściankę. Pomaga oczyszczenie rynien przed zimą, a w miejscach szczególnie narażonych montaż przewodów grzejnych sterowanych termostatem. Warto też sprawdzić, czy na dachu są płotki przeciwśniegowe. Zsuwający się nagle śnieg potrafi zgiąć haki i zmienić spadek rynny, a skutki widać dopiero przy pierwszym wiosennym deszczu.

Gdzie trafia woda z rury spustowej

Nawet idealnie działająca rynna nie pomoże, jeśli woda z rury spustowej nie ma dokąd odpłynąć. Zatkany osadnik, zamarznięte kolano przy gruncie albo przepełniona studzienka powodują, że woda cofa się do rynny. Sprawdź więc cały system aż do odbiornika: czyszczak, rury w gruncie i studnię chłonną lub kanalizację deszczową. O tym, jak zorganizować odbiór wody z dachu, piszemy w poradniku jak skutecznie zarządzać odpływem wody deszczowej z dachu.

Regularne czyszczenie, kontrola spadku po zimie i dopasowanie liczby rur spustowych do wielkości dachu w zupełności wystarczają, żeby rynny przestały przelewać nawet podczas letnich burz. Warto zająć się tym od razu, bo woda spływająca po elewacji i wsiąkająca przy fundamencie powoduje szkody znacznie droższe niż sam remont orynnowania.