Charakterystyka techniczna wkładek bezpiecznikowych NH2
Wkładki bezpiecznikowe NH2 charakteryzują się standardowymi wymiarami 92 x 44 mm oraz wysoką zdolnością wyłączania. Te elementy pracują w zakresie napięć do 690 V AC przy częstotliwości 50-60 Hz. Ich konstrukcja zapewnia bezpieczne odłączenie obwodów przy przeciążeniach oraz zwarciach. Prąd znamionowy waha się od 63 A do 400 A w zależności od wybranego typu.
Podstawą konstrukcji jest ceramiczny korpus wypełniony kwarcowym piaskiem. Materiał ten gwarantuje szybkie gaszenie łuku elektrycznego podczas procesu wyłączania. Nożowe końcówki wykonane z miedzi zapewniają niezawodny kontakt elektryczny. Ich powierzchnia jest srebrziona, co zwiększa odporność na korozję oraz obniża rezystancję przejścia.
Klasa wykorzystania określa zastosowanie danego typu wkładki. Oznaczenie „gG” wskazuje na uniwersalne zastosowanie do ochrony kabli i przewodów. Wariant „aM” przeznaczony jest specjalnie do zabezpieczania silników elektrycznych. Każdy typ posiada charakterystyczne parametry czasowo-prądowe dopasowane do chronionego obwodu.
Temperatura pracy standardowo wynosi od -40°C do +70°C. Wilgotność względna nie może przekraczać 95% przy temperaturze +25°C. Wysokość instalacji nad poziomem morza nie powinna być większa niż 2000 m. Te parametry środowiskowe mają kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania zabezpieczeń.
Dobór parametrów prądowych i napięciowych
Prąd znamionowy wkładki musi być dopasowany do rzeczywistego obciążenia chronionego obwodu. Wartość ta powinna wynosić 125% prądu roboczego dla obwodów oświetleniowych. W przypadku obwodów silnikowych współczynnik ten wzrasta do 140-160%. Nieprawidłowy dobór prowadzi do przedwczesnego zadziałania lub braku ochrony.
Napięcie znamionowe bezpiecznika nie może być mniejsze od napięcia instalacji. Wkładki bezpiecznikowe NH2 standardowo projektuje się na napięcie 690 V AC. Ta wartość pokrywa wymagania większości instalacji przemysłowych o napięciu 400 V oraz 500 V. Margines bezpieczeństwa zapobiega uszkodzeniu podczas przejściowych przepięć.
Zdolność wyłączania określa maksymalny prąd zwarcia, jaki bezpiecznik może bezpiecznie przerwać. Wartość ta wynosi zwykle 100 kA przy napięciu 690 V dla standardowych wkładek NH2. Parametr musi być większy od spodziewanego prądu zwarcia w danym punkcie instalacji. Obliczenie wymaga znajomości mocy zwarciowej transformatora oraz impedancji obwodu.
Selektywność działania zapewnia prawidłową kolejność zadziałania zabezpieczeń. Wkładka o mniejszym prądzie powinna zadziałać przed elementem o większych parametrach. Stosunek prądów znamionowych powinien wynosić minimum 1,6:1 dla zapewnienia pełnej selektywności. Producenci udostępniają tabele selektywności ułatwiające prawidłowy dobór.
Zastosowania przemysłowe i instalacyjne
Główne zastosowanie to ochrona rozdzielnic nn w zakładach przemysłowych oraz obiektach użyteczności publicznej. Instaluje się je w rozłącznikach bezpiecznikowych NH o odpowiedniej wielkości. Montaż wymaga użycia specjalnych uchwytów izolacyjnych ze względów bezpieczeństwa. Sprawdzenie ciągłości obwodu odbywa się przez wbudowane wskaźniki lub zewnętrzne lampki sygnalizacyjne.
Zabezpieczenie silników elektrycznych wymaga zastosowania wkładek bezpiecznikowych klasy „aM”. Ich charakterystyka umożliwia przepływ dużych prądów rozruchowych bez zadziałania. Czas zadziałania przy 6,3-krotności prądu znamionowego wynosi około 20 sekund. Ta właściwość chroni przed niepotrzebnymi wyłączeniami podczas normalnej pracy.
Ochrona transformatorów wymaga uwzględnienia prądu magnesowania oraz charakterystyki obciążenia. Prąd znamionowy wkładki oblicza się jako 125-140% prądu znamionowego transformatora. Strona pierwotna wymaga wkładek o charakterystyce „gG”, natomiast strona wtórna może wymagać typu „aM”. Koordinacja z innymi zabezpieczeniami zapobiega niepożądanym interakcjom.
Instalacje fotowoltaiczne wykorzystują specjalne wkładki przystosowane do prądu stałego. Napięcie DC wymaga większych odstępów izolacyjnych oraz specjalnej konstrukcji styków. Prąd znamionowy dobiera się na podstawie maksymalnego prądu łańcucha ogniw z 25% marginesem bezpieczeństwa. Temperatura pracy może być wyższa ze względu na ekspozycję na promieniowanie słoneczne.
Procedury wymiany i konserwacji
Wymiana wkładek wymaga całkowitego odłączenia napięcia oraz sprawdzenia braku napięcia na wszystkich biegunach. Kontrola powinna obejmować pomiar na każdej fazie oraz między fazami a uziemieniem. Blokada mechaniczna lub organizacyjna zapobiega przypadkowemu załączeniu podczas prac. Procedura musi być zgodna z przepisami bhp oraz instrukcjami producenta rozdzielnic.
Demontaż przeprowadza się przy użyciu izolacyjnych uchwytów bezpiecznikowych. Narzędzia metalowe są niedozwolone ze względu na ryzyko zwarcia. Wkładkę należy wyciągnąć jednym pewnym ruchem unikając jej przekoszenia. Sprawdzenie wizualne podstawy ujawni ewentualne ślady przegrzania lub erozji styków wymagające naprawy.
Montaż nowej wkładki rozpoczyna się od sprawdzenia zgodności parametrów z wymaganiami obwodu. Elementy muszą pochodzić od tego samego producenta dla zachowania parametrów selektywności. Wprowadzenie odbywa się równomiernie na całej długości styków. Charakterystyczny trzask sygnalizuje prawidłowe osadzenie w podstawie.
Kontrola po montażu obejmuje sprawdzenie wskaźników ciągłości oraz pomiar rezystancji styków. Wartość nie powinna przekraczać 50 μΩ dla nowych elementów. Wzrost powyżej 200 μΩ wskazuje na konieczność wymiany styków lub całej podstawy. Test obciążeniowy przeprowadza się stopniowo zwiększając moc do wartości znamionowej przy monitorowaniu temperatury połączeń.
